Figura NMP Immaculaty odnowiona Drukuj

W sierpniu 2010 r. zakończona została konserwacja zabytkowego pomnika Najświętszej Maryi Panny Niepokalanie Poczętej (Madonna Immaculata) u zbiegu ulic: Reformackiej i Podwalnej w Chełmie, którą poprzedziło uporządkowanie i nowe zaaranżowanie jego najbliższego otoczenia. Prawie 155-letnie eksponowanie zabytku w skrajnie niekorzystnych warunkach atmosferycznych sprawiło, że w chwili przystąpienia do prac konserwatorskich jego wygląd i stan zachowania odbiegał zasadniczo od pierwotnego.

 

Pomnik upamiętnia ogłoszenie przez papieża Piusa IX dogmatu wiary Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny.

Dogmat ten wprowadzono konstytucją apostolską „Ineffabilis Deus” 8 grudnia 1854 r. Orzeczenie dogmatyczne orzekało i określało, że „nauka, która utrzymuje, iż Najświętsza Maryja Panna od pierwszej chwili swojego poczęcia – mocą szczególnej łaski i przywileju wszechmogącego Boga oraz ze względu na przewidywane zasługi Jezusa Chrystusa, Zbawiciela rodzaju ludzkiego – została zachowana wolna od wszelkiej zmazy grzechu pierworodnego, jest prawdą przez Boga objawioną i dlatego wszyscy wierni powinni w nią wytrwale i bez wahania wierzyć”.

Pomnik Madonny Immaculaty został wzniesiony w 1856 r. staraniem oo. reformatów z pobliskiego klasztoru Reformatów.

Wykuty w kamieniu (wapień) pomnik ustawiono poza murami klasztoru na niewielkim kopcu o średnicy u podstawy 12 m i wysokości około 1,5 m. Figurę Madonny Immaculaty umieszczono na wysokiej, kanelowanej kolumnie korynckiej z kapitelem, ustawionej na czworobocznym cokole, który obiegają dwa rzędy schodów. Na czterech ścianach cokołu rozmieszczono napisy:

-         Si volueritis, / et audieritis me, / bona terrae / comedetis / Is. cap. I” („Jeżeli będziecie ulegli i posłuszni, dóbr ziemskich będziecie zażywać”. Księga Izajasza, rozdział I, 19),

-         „Postawiona w r. / 1856 dn. 30 Sier. / kosztem i na pla- / cu Klasztornym”, -         „Pamiątka / ogłoszenia Bullą / przez Piusa IX, / tajemnicy o Niepo. / poczęciu NMP / 1856 r.”, -         „O! Maryo bez / grzechu poczęta, / módl się za nami, / którzy się do Cie- / bie uciekamy”.

Rzeźba przedstawia Madonnę bez Dzieciątka, ze złożonymi na piersi rękoma do modlitwy, odzianą w prostą suknię. Postać ustawiona jest na globie ziemskim, Maryja lewą nogą depcze głowę węża, w którego paszczy tkwi ulistniona gałązka z jabłkiem. Pod prawą stopą Maryi sierp księżyca, wokół głowy nimb z 12 gwiazd.

Cały pomnik był bardzo zabrudzony, pokryty wtórną, grubą warstwą malarską, zacierającą szczegóły rzeźby. Powierzchnię zabytku porastały mchy i porosty. W wielu miejscach widoczne były ubytki kamienia, będące efektem uszkodzeń mechanicznych lub erozji pod wpływem czynników atmosferycznych. Przez całą wysokość pomnika poprowadzony był w bruździe przewód elektryczny do wtórnej korony z małymi lampkami. Gruba warstwa przemalowań zatarła częściowo inskrypcje, utrudniając ich odczytanie.

W pierwszym etapie prac konserwatorskich pobrano próbki polichromii z powierzchni rzeźby, kolumny i cokołu, a następnie wykonano stratygrafię warstwy malarskiej z określeniem pierwotnej kolorystyki. Stwierdzono, że powierzchnia kamienia pokryta była wieloma warstwami malarskimi (do 13 warstw). Ponadto w wielu miejscach odnotowano uzupełnienia gipsowo-cementowe. Pierwotnie pomnik nie był polichromowany. Wielokrotne przemalowania pomnika były efektem niefachowych zabiegów „konserwatorskich”, które miały na celu podniesienie estetyki zabytku.

Drugi etap konserwacji obejmował m.in.: wzmocnienie powierzchniowe osłabionych partii rzeźby, kolumny i postumentu; oczyszczenie powierzchni materiału kamiennego z nawarstwień – w tym wtórnych warstw polichromii – metodą fizyko-chemiczną; dezynfekcję obiektu preparatem biocydowym; usunięcie wtórnych kitów i rekonstrukcji; usunięcie przewodu elektrycznego; wykonanie fleków w miejscach dużych ubytków kamienia; uzupełnienie mniejszych ubytków na bazie wybranych zapraw mineralnych oraz ich opracowanie, scalenie kolorystyczne i ujednolicenie przebarwień w kamieniu, wykonanie pełnego zabiegu hydrofobizacji** pomnika oraz wykonanie metalowego nimbu ze złoconymi gwiazdkami.

Efektem zrealizowanych prac konserwatorskich było zahamowanie procesów destrukcyjnych i przywrócenie pomnikowi pierwotnych walorów artystycznych i historycznych. Analiza grubej warstwy przemalowań pozwoliła odtworzyć liczne próby „odświeżania” pomnika, które miały miejsce na przestrzeni ponad 150 lat. Usunięcie grubej warstwy przemalowań uczytelniło zatarte szczegóły rzeźby i inskrypcji. Na twarzy księżyca pojawił się… uśmiech, a zauważalne różnice w precyzji kucia kamienia mogą wskazywać, że pomnik miał dwóch autorów – mistrza, który opracował m.in. twarz i dłonie Madonny oraz ucznia, pracującego nad mniej skomplikowanymi fragmentami pomnika.

Prace konserwatorskie wykonał Arkadiusz Ostasz z Chełma, dyplomowany konserwator dzieł sztuki, w ramach dotacji przyznanej Towarzystwu Opieki nad Zabytkami Oddział w Chełmie przez Miasto Chełm.

 
 
Polski English Українська локалізація German
audioguidel
Laureat_IT_2009.jpg
pogodynka2.jpg

 polska.gif

 

Wszystkie materiały prezentowane na stronach serwisu www.itchelm.pl (teksty, grafiki, zdjęcia) chronione są prawem autorskim. Kopiowanie i upowszechnianie bez zgody CHOIT zabronione.
Zdjęcia zamieszczone w serwisie pochodzą ze zbiorów Chełmskiego Ośrodka Informacji Turystycznej.
Autorzy zdjęć: O. Bielak, K. Dromlewski, R. Karczmarski, P. Klajnert, W. Lisiecki, M. Niedzielski, G. Zabłocki.
W opisie obiektów  wykorzystano teksty  
Z. Lubaszewskiego. 
statystyka

19 Lipca 2018
Czwartek
Imieniny obchodzą:
Alfred, Arseniusz,
Lutobor, Rufin,
Wincenty, Wodzisław

Zapowiedzi imprez

 
       zorza.jpg         
                      

WAKACJE w Chełmie

Lato w MUZEUM

KINO WAKACYJNE
Codziennie o godz. 12:00 seanse dla dzieci.
Bilety 10 zł. 

 Wakacje z Biblioteką
ekran_wakacje_2018.jpg  
Chełmska Biblioteka Publiczna
im. Marii Pauliny Orsetti 
ul. Partyzantów 40.  

KOLOROWE LATO W MIEŚCIE Z MDK
 klwm2018-2.jpg
Młodzieżowy Dom Kultury w Chełmie. 

19.07.2018 r., godz. 21:00.
KINO LETNIE POD GWIAZDAM
kino-letnie.jpg
WSTĘP WOLNY
Miejsce: Muzeum Ziemi Chełmskiej - Kino Letnie
ul. Podwalnej 2.

20.07.2018 r., godz. 19:00.
FESTIWAL KOLORY MUZYKI
Andrzej Piaseczny
piasek.jpg
Wstęp wolny!
Miejsce: Park Miejski w Chełmie.

27.07.2018 r., godz. 20:30.
FESTIWAL KOLORY MUZYKI
Kasia Kowalska
kk.jpg
Wstęp wolny!
Miejsce: Plac Dr E. Łuczkowskiego.

 28.07.2018 r., godz. 17:00.
Chełmskie WAKACJE TEATRALNE
Dwie Dorotki
Teatr VAŚCA z Torunia 
wakacje-teatralne-2018.jpg
Miejsce: Zespół Szkół Gastronomicznych i Hotelarskich, 
ul. Reformacka 13.   

WYSTAWA
Janusz Oskar Knorowski
Made in POLAND 
Muzeum Ziemi Chełmskiej    
plakat_jknorowski.jpg
 czynna:   31.07.2018 r.
Miejsce: Chełm, ul. Lubelska 55.   

3.08.2018 r., godz. 20:00.
FESTIWAL KOLORY MUZYKI
CLEO
cleo.jpg
Wstęp wolny!
Miejsce: ul. Strażacka/Kino Zorza.

4.08.2018 r., godz. 20:00.
FESTIWAL KOLORY MUZYKI
SARSA
sarsa.jpg
Wstęp wolny!
Miejsce: ul. Strażacka/Kino Zorza. 

WYSTAWA
Straż Pożarna w Chełmie
w latach 1893-2018
plakat_spwch.jpg   
Czynne:  do 15.08.2018 r.
Miejsce: Muzeum Ziemi Chełmskiej, ul. Lubelska 56A.    

19.09.2018 r., godz.20:30.
GRUPA MoCarta
Dzieła Wybrane z X lat
20-lecie_gmc_final.jpg  
Bilety: 60-70 zł 
Miejsce: Chełmski Dom Kultury, Pl. Tysiąclecia 1. 

1.10.2018 r., godz. 19:00.
PIKANTNI
SPEKTAKL w gwiazdorskiej obsadzie
   popiel.jpg
Miejsce: Chełmski Dom Kultury, Pl. Tysiąclecia 1.     

16.10.2018 r., godz. 19:00.
Możdżer Danielsson Fresco
Trio - KONCERT
mozdzer.png   
Bilety: 150 zł 
Miejsce: Chełmski Dom Kultury, Pl. Tysiąclecia 1.     

WYSTAWA
W GOŚCINIE U BISKUPA
Sztuka Barokowa
Muzeum Ziemi Chełmskiej    
w_goscinie_plakat_sm.jpg
 czynna: do 31 listopada 2019 r.
        Miejsce: Chełm, ul. Lubelska 55.